Phật Thuyết Như Vậy 75 · Iti 75

Kinh Không Mưa

Avuṭṭhika Sutta

Kinh Không Mưa ví ba hạng người với hạn hán, mưa chỉ trong một địa phương và mưa đổ xuống khắp tất cả, căn cứ vào việc người ấy có bố thí cho mọi người hay không.

Trước khi đọc kinh

Tóm lại

  • Hạng người như hạn hán không bố thí cho ai cả, không cho đồ ăn, đồ uống và các vật khác.
  • Hạng người như mưa trong địa phương chỉ bố thí cho một số người mà không bố thí cho một số người khác.
  • Hạng người như mưa đổ khắp tất cả bố thí cho mọi người, kể cả người nghèo khổ và người ăn xin.

Kinh Không Mưa thuộc tập Phật Thuyết Như Vậy và mang số hiệu 75. Bài kinh gồm ba phần. Phần xuôi từ đoạn 1.1 đến đoạn 5.6 nêu ba hạng người và giải thích từng hạng bằng việc bố thí. Phần kệ từ đoạn 6.1 đến đoạn 10.6 nhắc lại ba hạng người bằng hình ảnh mưa và hạn hán. Phần kết từ đoạn 11.1 đến đoạn 11.2 xác nhận ý nghĩa vừa được nói.

Trong phần xuôi, hạng thứ nhất được gọi bằng chữ avuṭṭhikasamo, giống hạn hán không mưa, vì người ấy không bố thí cho ai cả. Hạng thứ hai được gọi bằng chữ padesavassī, chỉ mưa trong địa phương, vì người ấy chỉ bố thí cho một số người. Hạng thứ ba được gọi bằng chữ sabbatthābhivassī, mưa đổ xuống khắp tất cả, vì người ấy bố thí cho mọi người. Phần kệ còn nói người thuộc hạng thứ ba thâu hoạch tài sản đúng pháp bằng nỗ lực rồi dùng đồ ăn và đồ uống đãi người khốn cùng.

Thuật ngữ Pāli trong kinh
avuṭṭhikasamo
giống hạn hán không mưa
padesavassī
chỉ mưa trong địa phương
sabbatthābhivassī
mưa đổ khắp tất cả
annaṁ
đồ ăn
pānaṁ
đồ uống
vatthaṁ
vải mặc
yānaṁ
xe cộ

Kinh Không Mưa

1Điều này đã được Thế Tôn nói đến, đã được bậc A-la-hán nói đến, và tôi đã được nghe:

Này các Tỷ-kheo, có ba hạng người này có mặt, hiện hữu ở đời. Thế nào là ba? Hạng người như hạn hán, hạng người như chỉ mưa trong địa phương và hạng người như mưa đổ xuống khắp tất cả.

Và này các Tỷ-kheo, thế nào là hạng người như hạn hán? Ở đây, này các Tỷ-kheo, có người không bố thí cho ai cả, không cho đồ ăn, đồ uống, vải, xe cộ, vòng hoa, hương, dầu xoa, sàng tọa, đèn đuốc cho Sa-môn, Bà-la-môn, cho các người ăn xin nghèo khổ khốn cùng. Này các Tỷ-kheo, hạng người như vậy như hạn hán không mưa.

Và này các Tỷ-kheo, thế nào là hạng người như chỉ mưa trong địa phương? Ở đây, này các Tỷ-kheo, có người có bố thí cho một số người, nhưng không bố thí cho một số người. Dầu số người đó là Sa-môn, Bà-la-môn hay các người ăn xin nghèo khổ, khốn cùng, họ không bố thí đồ ăn đồ uống, vải, xe cộ, vòng hoa, hương dầu xoa, sàng tọa, đèn đuốc. Này các Tỷ-kheo, hạng người như vậy là hạng người như mưa chỉ trong địa phương.

Và này các Tỷ-kheo, thế nào là hạng người như mưa đổ xuống khắp tất cả? Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người cho tất cả mọi người, cho đồ ăn, đồ uống, vải mặc, xe cộ, vòng hoa, hương, dầu xoa, sàng tọa, đèn đuốc, cho các người Sa-môn, Bà-la-môn cho các người ăn xin nghèo đói khốn cùng. Này các Tỷ-kheo, có ba hạng người này, có mặt, hiện hữu ở đời.

Thế Tôn đã nói lên ý nghĩa này. Ở đây, điều này được nói đến.
Vuttañhetaṁ bhagavatā vuttamarahatāti me sutaṁ: “Tayome, bhikkhave, puggalā santo saṁvijjamānā lokasmiṁ. Katame tayo? Avuṭṭhikasamo, padesavassī, sabbatthābhivassī. Kathañca, bhikkhave, puggalo avuṭṭhikasamo hoti? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo sabbesaññeva na dātā hoti, samaṇabrāhmaṇakapaṇaddhikavanibbakayācakānaṁ annaṁ pānaṁ vatthaṁ yānaṁ mālāgandhavilepanaṁ seyyāvasathapadīpeyyaṁ. Evaṁ kho, bhikkhave, puggalo avuṭṭhikasamo hoti. Kathañca, bhikkhave, puggalo padesavassī hoti? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo ekaccānaṁ dātā hoti, ekaccānaṁ na dātā hoti samaṇabrāhmaṇakapaṇaddhikavanibbakayācakānaṁ annaṁ pānaṁ vatthaṁ yānaṁ mālāgandhavilepanaṁ seyyāvasathapadīpeyyaṁ. Evaṁ kho, bhikkhave, puggalo padesavassī hoti. Kathañca, bhikkhave, puggalo sabbatthābhivassī hoti? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo sabbesaṁva deti, samaṇabrāhmaṇakapaṇaddhikavanibbakayācakānaṁ annaṁ pānaṁ vatthaṁ yānaṁ mālāgandhavilepanaṁ seyyāvasathapadīpeyyaṁ. Evaṁ kho, bhikkhave, puggalo sabbatthābhivassī hoti. Ime kho, bhikkhave, tayo puggalā santo saṁvijjamānā lokasmin”ti. Etamatthaṁ bhagavā avoca. Tatthetaṁ iti vuccati:This was said by the Buddha, the Perfected One: that is what I heard. “Mendicants, these three individuals are found in the world. What three? One like a rainless cloud, one who rains locally, one who rains all over. And how is an individual like a rainless cloud? It’s when an individual doesn’t give to anyone at all—whether ascetics and brahmins, paupers, vagrants, supplicants, or beggars—such things as food, drink, clothing, vehicles; garlands, fragrance, and makeup; and bed, house, and lighting. That’s how an individual is like a rainless cloud. And how does an individual rain locally? It’s when an individual gives to some but not to others—whether ascetics and brahmins, paupers, vagrants, supplicants, or beggars—such things as food, drink, clothing, vehicles; garlands, fragrance, and makeup; and bed, house, and lighting. That’s how an individual rains locally. And how does an individual rain all over? It’s when an individual gives to everyone—whether ascetics and brahmins, paupers, vagrants, supplicants, or beggars—such things as food, drink, clothing, vehicles; garlands, fragrance, and makeup; and bed, house, and lighting. That’s how an individual rains all over. These are the three individuals found in the world.” The Buddha spoke this matter. On this it is said:

2Không cho hạng Sa-môn,
Không cho Bà-la-môn,
Không cho kẻ khốn cùng,
Không cho người ăn xin
Không san sẻ cho người,
Những đồ thâu hoạch được,
Như đồ ăn, đồ uống,
Cùng các vật thực khác,
Hạng ấy thật giống như,
Hạn hán không mưa móc,
Hạng người ấy được gọi
Là hạng người hạ liệt.
Không cho một hạng người,
Chỉ lựa cho một số,
Hạng ấy được Hiền trí,
Gọi là những hạng người
Chỉ mưa tại địa phương,
Không mưa tại chỗ khác.
Hạng người mưa bố thí,
Cùng khắp tất cả chỗ,
Có lòng thương từ mẫn,
Đối với mọi loại hữu tình,
Với tâm thật hoan hỷ,
Tung vải cho cùng khắp.
Hãy cho! Hãy cho nữa,
Vị ấy luôn nói vậy.
Như mây giông gầm thét
Chớp sáng mưa đổ xuống,
Tràn ngập chỗ đất cao,
Tràn đầy chỗ đất trũng,
Chảy tràn với nước ngập.
Cũng vậy ở đời này,
Có một số hạng người,
Hạng người giống như vậy.
Thâu hoạch được đúng pháp,
Tài sản do nỗ lực.
Với đồ ăn đồ uống
Vị ấy chơn chánh đãi,
Những chúng sanh khốn cùng.
“Na samaṇe na brāhmaṇe,
Na kapaṇaddhikavanibbake;
Laddhāna saṁvibhājeti,
Annaṁ pānañca bhojanaṁ;
Taṁ ve avuṭṭhikasamoti,
Āhu naṁ purisādhamaṁ.
Ekaccānaṁ na dadāti,
ekaccānaṁ pavecchati;
Taṁ ve padesavassīti,
āhu medhāvino janā.
Subhikkhavāco puriso,
sabbabhūtānukampako;
Āmodamāno pakireti,
detha dethāti bhāsati.
Yathāpi megho thanayitvā,
gajjayitvā pavassati;
Thalaṁ ninnañca pūreti,
abhisandantova vārinā.
Evamevaṁ idhekacco,
puggalo hoti tādiso;
Dhammena saṁharitvāna,
uṭṭhānādhigataṁ dhanaṁ;
Tappeti annapānena,
sammā patte vanibbake”ti.
“They don’t share the food and drink they have acquired with ascetics or brahmins, with paupers, vagrants, or supplicants. They’re like a rainless cloud, they say, the meanest of men. They don’t give to some, to some they provide. They rain locally, so say the wise. Compassionate for all beings, that person distributes abundant food upon request, saying, ‘Give! Give!’ The rain cloud rains forth, having thundered and roared, drenching the earth with water, soaking the uplands and valleys. Even so, such an individual, having accumulated wealth by legitimate means, through their own hard work, rightly satisfies with food and drink those who have become supplicants.”

3Ý nghĩa này được Thế Tôn nói đến và tôi đã được nghe.Ayampi attho vutto bhagavatā, iti me sutanti. Chaṭṭhaṁ.This too is a matter that was spoken by the Blessed One: that is what I heard.

Giải nghĩa ngắn

Theo cách đọc của người viết, không phải câu trong kinh, điểm chính của Kinh Không Mưa nằm ở phạm vi bố thí. Người không cho ai cả được ví với hạn hán, người chỉ cho một số người được ví với mưa trong địa phương, còn người cho mọi người được ví với mưa đổ khắp tất cả. Theo cách đọc của người viết, không phải câu trong kinh, hình ảnh mưa ở đây giúp bạn thấy bố thí là việc lan ra hay thu hẹp lại, chứ không phải là việc khoe khoang số vật đã cho.

Ví dụ của người viết, không phải chuyện trong kinh: một người bán hàng có phần cơm trưa dư ra và chia cho người lao động nghèo đi ngang qua, thay vì chỉ giữ phần ấy cho người quen. Việc chia sẻ nhỏ ấy chỉ là hình ảnh đời thường giúp bạn hình dung bố thí rộng khắp (không phải lời kinh).

Kinh Không Mưa cũng nhắc rằng người bố thí rộng khắp thâu hoạch tài sản đúng pháp bằng nỗ lực của chính người ấy. Theo cách đọc của người viết, không phải câu trong kinh, điều này gắn việc cho với cách làm ra tài sản, vì vật đem cho không tách rời khỏi đời sống làm ăn ngay thẳng hằng ngày.

Phần kệ còn nhắc người bố thí rộng khắp nói lời khuyến khích việc cho và làm việc ấy với tâm hoan hỷ. Theo cách đọc của người viết, không phải câu trong kinh, tâm hoan hỷ ở đây là thái độ nhẹ nhàng khi cho, không phải là sự ép buộc bản thân hay ép buộc người khác phải cho theo.

Bố thí rộng khắp cho mọi người, như mưa đổ xuống khắp tất cả, là hạng người mà Kinh Không Mưa nêu lên cuối cùng.

Viết bởi Diệu Hạnh

Nguồn trích dẫn

  1. Phật Thuyết Như Vậy 75 (Avuṭṭhika Sutta, Itivuttaka 75). Bản Pāli: Mahāsaṅgīti Tipiṭaka, Iti 75 trên SuttaCentral.
  2. Bản tiếng Anh: Bhikkhu Sujato dịch, SuttaCentral, phát hành theo giấy phép CC0.
  3. Bản tiếng Việt: HT. Thích Minh Châu dịch (Tiểu Bộ Kinh, Kinh Phật Thuyết Như Vậy, Chương Ba Pháp; bản trên phatphapungdung.com, lấy ngày 24/10/2026). Bản dịch tiếng Việt của HT. Thích Minh Châu, trích đăng để phụng sự Pháp thí; nếu chủ sở hữu bản quyền có yêu cầu, xin liên hệ 0902 332 970 để điều chỉnh.
  4. Tên kinh tiếng Việt do Hoan Hỉ đặt theo tên Pāli; bản dịch của HT. Thích Minh Châu không đặt tên riêng cho từng kinh trong Phật Thuyết Như Vậy.

Đọc tiếp