Āsāḷha Pūjā: ngày bài pháp đầu tiên được nói ra
Bảy tuần sau khi thành đạo, Đức Phật đi bộ từ Bodhgayā về vườn Nai gần Bārāṇasī tìm năm người bạn tu cũ. Bài pháp Ngài nói với họ hôm ấy được gọi là bài kinh Chuyển Pháp Luân, và người nghe đầu tiên trở thành vị Tỷ-kheo đầu tiên.
Lễ Āsāḷha Pūjā năm 2026 và 2027 là ngày nào
| Mốc | Âm lịch | Năm 2026 | Năm 2027 |
|---|---|---|---|
| Āsāḷha Pūjā | Rằm tháng Sáu | Thứ Ba, 28/7/2026 | Chủ nhật, 18/7/2027 |
| Nhập hạ (ngày hôm sau) | 16 tháng Sáu | Thứ Tư, 29/7/2026 | Thứ Hai, 19/7/2027 |
Năm 2027, Thái Lan tổ chức lễ Asanha Bucha vào Chủ nhật 18/7/2027, trùng với âm lịch Việt Nam.
Bài pháp đầu tiên nói gì
Kinh mở đầu: "Một thời Thế Tôn trú ở Bārānasī, tại Isipatana, chỗ Vườn Nai" (SN 56.11, đoạn 1). Đức Phật nói với năm vị Tỷ-kheo ba điều theo thứ tự:
Thứ nhất, con đường Trung đạo. Có hai cực đoan người xuất gia không nên theo: đắm say trong các dục, và tự hành khổ mình. Tránh xa hai cực đoan ấy là con đường Trung đạo, tức Bát Chánh Đạo: chánh tri kiến, chánh tư duy, chánh ngữ, chánh nghiệp, chánh mạng, chánh tinh tấn, chánh niệm, chánh định (đoạn 3–4). Năm vị nghe điều này hiểu ngay, vì chính họ từng cùng Bồ-tát tu khổ hạnh sáu năm.
Thứ hai, Bốn Thánh đế. Khổ, nguyên nhân của khổ là ái, sự chấm dứt khổ, và con đường đưa đến chấm dứt khổ (đoạn 5–8).
Thứ ba, ba chuyển và mười hai hành tướng. Với mỗi Thánh đế, Đức Phật nói ba tầng: biết đây là Thánh đế, biết việc cần làm với nó (khổ cần liễu tri, ái cần đoạn tận, Niết-bàn cần chứng ngộ, con đường cần tu tập), và biết việc ấy đã làm xong. Ngài nói chỉ khi tri kiến về ba chuyển, mười hai hành tướng này hoàn toàn thanh tịnh, Ngài mới tuyên bố đã chứng Vô thượng Chánh Đẳng Giác (đoạn 9–14).
"Trong khi lời dạy này được tuyên bố, Tôn giả Koṇḍañño khởi lên pháp nhãn thanh tịnh, không cấu uế như sau: 'Phàm vật gì được tập khởi, tất cả pháp ấy cũng bị đoạn diệt'."SN 56.11, đoạn 15, HT. Thích Minh Châu dịch
Vì sao gọi là ngày Tam Bảo đầy đủ
Luật tạng, Đại Phẩm kể tiếp: sau khi chứng pháp, Tôn giả Koṇḍañña xin xuất gia, và Đức Phật nói "Hãy đến đây, này Tỷ-kheo" (Kd 1, đoạn 6.32). Đó là vị Tỷ-kheo đầu tiên. Đến lúc ấy, có Đức Phật, có Pháp vừa được nói ra, và có Tăng. Ít ngày sau, bốn vị còn lại cũng chứng pháp và xuất gia; sau khi nghe bài kinh Vô Ngã Tướng, cả năm vị chứng quả A-la-hán.
Kinh tạng không ghi ngày tháng của bài pháp này. Việc tưởng niệm vào ngày rằm tháng Āsāḷha là theo chú giải: Đức Phật thành đạo ngày rằm tháng Vesākha, ở lại quanh cội Bồ-đề bảy tuần, rồi lên đường đến Isipatana và thuyết pháp vào ngày trăng tròn hai tháng sau.
Lễ Āsāḷha Pūjā ở chùa Nam tông
- Tụng Kinh Chuyển Pháp Luân (Dhammacakkappavattana Sutta) bằng tiếng Pāli. Đây là bài kinh dài, các chùa thường tụng chung cả đại chúng.
- Đi nhiễu quanh chánh điện vào buổi tối như ngày Vesak và Māgha Pūjā.
- Chuẩn bị mùa an cư: Phật tử dâng nến lớn, vật dụng, y tắm mưa để chư Tăng dùng trong ba tháng an cư. Ở Thái Lan, nhiều tỉnh rước nến an cư thành lễ hội lớn.
Phật tử nên làm gì trong ngày Āsāḷha Pūjā
- Đọc trọn Kinh Chuyển Pháp Luân một lần, chậm rãi. Bài kinh ngắn, đọc khoảng mười lăm phút, có bản song ngữ Pāli Việt tại trang kinh SN 56.11.
- Tự soi một cực đoan của mình: mình đang nghiêng về hưởng thụ, hay đang ép mình quá mức? Trung đạo bắt đầu từ việc thấy rõ điều đó.
- Phát nguyện cho mùa an cư: nhiều Phật tử chọn một điều giữ trong ba tháng, ví dụ bỏ rượu bia, tụng kinh mỗi tối, giữ Bát quan trai vào ngày rằm. Xem thêm Nhập hạ: ba tháng an cư mùa mưa.
Hiểu đúng về "bánh xe Pháp"
Chữ dhammacakka (bánh xe Pháp) mượn hình ảnh bánh xe của vị vua Chuyển luân: một khi đã lăn thì không ai đẩy lùi được. Kinh nói chư thiên các cõi lần lượt reo lên rằng Pháp luân vô thượng đã được chuyển vận (đoạn 16–19). Hình ảnh ấy nói về sức lan tỏa của sự thật, không phải một bánh xe có phép màu. Bánh xe chỉ thật sự lăn trong đời mỗi người khi người ấy hiểu và đi trên Bát Chánh Đạo.
Hỏi nhanh
Lễ Āsāḷha Pūjā năm 2027 là ngày nào?
Āsāḷha Pūjā năm 2027 rơi vào Chủ nhật 18/7/2027, tức rằm tháng Sáu âm lịch. Ngày nhập hạ là Thứ Hai 19/7/2027.
Vì sao nói Āsāḷha Pūjā là ngày Tam Bảo đầy đủ?
Vì sau bài pháp đầu tiên, Tôn giả Koṇḍañña chứng pháp và được Đức Phật truyền giới làm Tỷ-kheo (Luật tạng, Kd 1, đoạn 6.32). Từ đó có đủ Phật, Pháp và Tăng.
Kinh Chuyển Pháp Luân có mã số là gì?
Kinh nằm trong Tương Ưng Bộ, chương Tương Ưng Sự Thật, mã SN 56.11 (Dhammacakkappavattana Sutta).
Xem lịch tất cả ngày lễ trong năm tại trang Các ngày lễ Phật giáo Nam truyền.
Viết bởi Tuệ Minh
Nguồn trích dẫn
- Kinh Chuyển Pháp Luân (Như Lai Thuyết), Tương Ưng 56.11 (SN 56.11), đoạn 1–20. Bản Việt: HT. Thích Minh Châu dịch (Đại Tạng Kinh Việt Nam; bản trên SuttaCentral).
- Luật tạng, Đại Phẩm, chương Đại Hợp Phần (Kd 1), đoạn 6. Bản Việt: Tỳ khưu Indacanda dịch (Tạng Luật, Đại Phẩm); bản Pāli và bản Anh của Bhikkhu Brahmali trên SuttaCentral.