Tụng kinh Pháp Hoa, Lăng Nghiêm: Nam truyền nghĩ sao theo kinh Kālāma

Bốn kinh Pháp Hoa, Lăng Nghiêm, Kim Cang và Tâm Kinh không nằm trong kinh Nikāya

Nhiều người hỏi Phật tử Nam truyền nghĩ sao về bốn kinh này, và câu trả lời bắt đầu từ ranh giới nguồn gốc. Kinh Nikāya, theo cách phân loại của Nam truyền, là năm bộ kinh gốc bằng tiếng Pāli của truyền thống Nam truyền, còn bốn kinh kể trên thuộc truyền thống Đại thừa với kho kinh riêng. Người viết không tuyên bố kinh nào là thật hay giả, không bàn nội dung của bốn kinh ấy, và không chê bai người tụng chúng, vì việc phân biệt nguồn gốc không đồng nghĩa với việc phán xét niềm tin của người khác.

Kinh Kālāma (AN 3.65) dạy chớ vội tin chỉ vì kinh điển truyền tụng

Đức Phật dạy người Kālāma chớ vội tin vì nghe báo cáo, vì truyền thuyết, vì truyền thống, vì kinh điển truyền tụng, vì lý luận suy diễn hay vì vị đạo sư có uy quyền: “Này các Kàlàmà, chớ có tin vì nghe báo cáo, chớ có tin vì nghe truyền thuyết; chớ có tin vì theo truyền thống; chớ có tin vì được kinh điển truyền tụng; chớ có tin vì lý luận suy diễn; chớ có tin vì diễn giải tương tự; chớ có tin vì đánh giá hời hợt những dữ kiện; chớ có tin vì phù hợp với định kiến; chớ có tin vì phát xuất từ nơi có uy quyền, chớ có tin vì vị Sa-môn là bậc đạo sư của mình.” (AN 3.65:4.1; Pāli: Etha tumhe, kālāmā, mā anussavena, mā paramparāya, mā itikirāya, mā piṭakasampadānena, mā takkahetu, mā nayahetu, mā ākāraparivitakkena, mā diṭṭhinijjhānakkhantiyā, mā bhabbarūpatāya, mā samaṇo no garūti). Theo cách đọc của người viết, lời dạy này không dành riêng cho một truyền thống nào mà dành cho mọi lời dạy mà bạn nghe được, kể cả lời dạy mang danh kinh điển. Danh tiếng của một bản kinh không thay thế được việc bạn tự xét nội dung của nó, và đó là điểm người viết muốn bạn giữ lại khi đứng trước bốn kinh kể trên.

Kinh Kālāma (AN 3.65) dạy tiêu chuẩn thử là thiện và bất thiện

Sau lời dặn chớ vội tin, Đức Phật dạy rằng khi tự người ấy biết rõ các pháp là bất thiện, đáng chê và bị người có trí chỉ trích, và nếu thực hiện sẽ đưa đến bất hạnh khổ đau, thì hãy từ bỏ chúng: “Nhưng này các Kàlàmà, khi nào tự mình biết rõ như sau: “Các pháp này là bất thiện; Các pháp này là đáng chê; Các pháp này bị các người có trí chỉ trích; Các pháp này nếu thực hiện và chấp nhận đưa đến bất hạnh khổ đau”, thời này Kàlàmà, hãy từ bỏ chúng!” (AN 3.65:4.2–4.3; Pāli: Yadā tumhe, kālāmā, attanāva jāneyyātha: ime dhammā akusalā, ime dhammā sāvajjā, ime dhammā viññugarahitā, ime dhammā samattā samādinnā ahitāya dukkhāya saṁvattantīti, atha tumhe, kālāmā, pajaheyyātha). Theo cách đọc của người viết, tiêu chuẩn này giữ cho Kinh Kālāma không bị hiểu sai thành giấy phép bỏ mọi kinh hay tin mọi kinh tùy thích. Theo cách đọc của người viết, kinh không dạy bạn phán xét kinh của truyền thống khác, mà dạy bạn trở về với việc xét xem một pháp có dẫn đến điều lành hay điều hại hay không. Xem thêm cách Kinh Kālāma nguyên bản bị trích sai.

Người theo Nam truyền tụng gì, và ứng xử ra sao với truyền thống khác

Người theo Nam truyền tụng và học kinh Nikāya, vì đó là kho kinh của truyền thống mà người ấy đã chọn. Người theo Đại thừa tụng bốn kinh kể trên theo truyền thống của họ, và người viết tôn trọng sự lựa chọn ấy. Theo cách đọc của người viết, cách ứng xử đúng với ranh giới này là nói rõ điều gì thuộc Nikāya và điều gì không thuộc Nikāya, không gán giáo lý của truyền thống này cho Đức Phật theo cách hiểu của truyền thống kia, và không dùng lời kinh để tranh cãi hơn thua với người khác.

Ví dụ của người viết, không phải chuyện trong kinh: khi nhận được một tin nhắn mà ai cũng chia sẻ, bạn vẫn cần xem nội dung ấy có đúng và có hại hay không trước khi tin.

Hỏi nhanh

Kinh Pháp Hoa có trong kinh Nikāya không?

Không, bốn kinh ấy đều không nằm trong kinh Nikāya.

Nam truyền có chê bốn kinh này là giả không?

Không, bài này chỉ phân biệt nguồn gốc, không tuyên bố kinh nào là giả.

Kinh Kālāma dạy thử một lời dạy bằng cách nào?

Chớ vội tin chỉ vì kinh điển truyền tụng (AN 3.65, đoạn 4.1); hãy tự xét rồi từ bỏ pháp bất thiện, đáng chê, đưa đến khổ đau (AN 3.65, đoạn 4.2–4.3).

Người Nam truyền có được tụng bốn kinh này không?

Kinh Nikāya không nói gì về bốn kinh này, nên không có lời cấm hay lời khuyên nào từ kinh.

Câu chốt: Bốn kinh không thuộc Nikāya, và cách thử một lời dạy theo Nam truyền là tự xét pháp ấy; pháp bất thiện, đáng chê, đưa đến khổ đau thì từ bỏ.