Phật Thuyết Như Vậy 21 · Iti 21

Kinh Tâm Tịnh Tín

Pasannacitta Sutta

Kinh Tâm Tịnh Tín nói về quả báo của tâm thiện ý. Nếu người mang tâm thiện ý mạng chung ngay lúc tâm thiện ý, người ấy tương xứng được sanh lên thiên giới, vì chính tâm thiện ý là nhân.

Trước khi đọc kinh

Tóm lại

  • Đức Phật rõ biết tâm của một người thiện ý, và nếu người ấy mạng chung trong thời gian ấy, người ấy tương xứng được sanh lên thiên giới.
  • Vì tâm người ấy thiện ý nên một số loài hữu tình sau khi thân hoại mạng chung được sanh vào thiện thú, thiên giới.
  • Bài kệ nhắc lại rằng do nhân tâm thiện ý, chúng sanh đi thiện thú.

Kinh Tâm Tịnh Tín thuộc Phật Thuyết Như Vậy, một tập kinh ngắn trong Tiểu Bộ của Kinh tạng Nikāya. Kinh mở đầu bằng lời kể lại điều Thế Tôn đã nói, rồi nêu rõ trường hợp một người mang tâm thiện ý và quả báo tương xứng khi người ấy mạng chung, và kết bằng bài kệ nhắc lại cùng ý. Kinh nói với các Tỷ-kheo, tức những vị xuất gia theo Phật.

Thuật ngữ Pāli trong kinh
pasannacitta
tâm tịnh tín, tâm thiện ý
citta
tâm
puggala
một người
sagga
thiên giới
sugati
thiện thú
cetopasāda
tâm thiện ý
hetu
nhân
bhikkhave
này các Tỷ-kheo
loka
cõi đời
Thế Tôn
Đức Phật
A-la-hán
bậc Thánh đã giải thoát

Kinh Tâm Tịnh Tín

1Điều này đã được Thế Tôn nói đến, đã được bậc A-la-hán nói đến, và tôi đã được nghe:

Ở đây, này các Tỷ-kheo, với tâm của Ta, Ta rõ biết tâm của một người thiện ý như vậy, và nếu trong thời gian này, người này mạng chung, như vậy tương xứng, người này được sanh lên thiên giới. Vì cớ sao? Này các Tỷ-kheo, vì tâm người ấy thiện ý. Này các Tỷ-kheo, vì nhân tâm thiện ý, như vậy ở đây, một số loài hữu tình, sau khi thân hoại mạng chung, được sanh vào thiện thú, thiên giới, cõi đời này.

Thế Tôn đã nói lên ý nghĩa này. Ở đây, điều này được nói đến.
Vuttañhetaṁ bhagavatā vuttamarahatāti me sutaṁ: “Idhāhaṁ, bhikkhave, ekaccaṁ puggalaṁ pasannacittaṁ evaṁ cetasā ceto paricca pajānāmi: ‘imamhi cāyaṁ samaye puggalo kālaṁ kareyya yathābhataṁ nikkhitto evaṁ sagge’. Taṁ kissa hetu? Cittaṁ hissa, bhikkhave, pasannaṁ. Cetopasādahetu kho pana, bhikkhave, evam’idhekacce sattā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapajjantī”ti. Etamatthaṁ bhagavā avoca. Tatthetaṁ iti vuccati:This was said by the Buddha, the Perfected One: that is what I heard. “Mendicants, when I’ve comprehended the mind of an individual whose mind is pure, I understand: ‘If this individual were to die right now, they would be placed in heaven as if delivered there.’ Why is that? Because their mind is pure. Purity of mind is the reason why some sentient beings, when their body breaks up, after death, are reborn in a good place, a heavenly realm.” The Buddha spoke this matter. On this it is said:

2Biết được tâm thiện ý,
Của hạng người ở đời,
Đức Phật giữa Tỷ-kheo,
Đã nói ý nghĩa này,
Chính trong thời gian này,
Người ấy bị mạng chung,
Người ấy sẽ được sanh,
Lên thiên giới thiện thú,
Vì tâm có thiện ý,
Tuỳ theo lấy những gì,
Tương xứng được lãnh thọ,
Như vậy được tương xứng.
Do nhân tâm thiện ý,
Chúng sanh đi thiện thú.
“Pasannacittaṁ ñatvāna,
ekaccaṁ idha puggalaṁ;
Etamatthañca byākāsi,
buddho bhikkhūna santike.
Imamhi cāyaṁ samaye,
kālaṁ kayirātha puggalo;
Sugatiṁ upapajjeyya,
cittaṁ hissa pasāditaṁ.
Yathā haritvā nikkhipeyya,
evamevaṁ tathāvidho;
Cetopasādahetu hi,
sattā gacchanti suggatin”ti.
“Knowing an individual’s pure mind, the Buddha explained this matter in the mendicants’ presence. If that individual were to die at this time, they’d be reborn in heaven, for their mind is pure. That sort is raised up as surely as if they’d been carried and put there. For purity of mind is the reason sentient beings go to a good place.”

3Ý nghĩa này được Thế Tôn nói đến, và tôi đã được nghe.Ayampi attho vutto bhagavatā, iti me sutanti. Paṭhamaṁ.This too is a matter that was spoken by the Blessed One: that is what I heard.

Giải nghĩa ngắn

Kinh nói rõ rằng với tâm thiện ý như vậy, nếu người ấy mạng chung trong thời gian ấy, người ấy tương xứng được sanh lên thiên giới. Kinh còn giải thích vì cớ sao: vì tâm người ấy thiện ý, và vì nhân tâm thiện ý mà một số loài hữu tình sau khi thân hoại mạng chung được sanh vào thiện thú, thiên giới.

Từ chỗ kinh lặp lại nhân tâm thiện ý ở cả văn xuôi và bài kệ, theo cách đọc của người viết, không phải câu trong kinh, điều đáng giữ là tâm thiện ý trong đời sống hằng ngày, chứ không phải chờ đến lúc mạng chung mới nghĩ đến tâm.

Ví dụ của người viết, không phải chuyện trong kinh: một người thấy người khác gặp khó khăn liền giúp một tay mà không tính toán, sau đó lòng người ấy nhẹ nhõm suốt buổi chiều (không phải lời kinh).

Bài kệ cuối kinh nhắc lại rằng do nhân tâm thiện ý, chúng sanh đi thiện thú. Theo cách đọc của người viết, không phải câu trong kinh, lời kệ giữ cho người đọc nhớ nhân trước khi nghĩ đến quả.

Tâm thiện ý là nhân đưa lên thiên giới, vì vậy điều cần giữ trước hết là tâm.

Viết bởi Diệu Hạnh

Nguồn trích dẫn

  1. Phật Thuyết Như Vậy 21 (Pasannacitta Sutta, Itivuttaka 21). Bản Pāli: Mahāsaṅgīti Tipiṭaka, Iti 21 trên SuttaCentral.
  2. Bản tiếng Anh: Bhikkhu Sujato dịch, SuttaCentral, phát hành theo giấy phép CC0.
  3. Bản tiếng Việt: HT. Thích Minh Châu dịch (Tiểu Bộ Kinh, Kinh Phật Thuyết Như Vậy, Chương Một Pháp; bản trên phatphapungdung.com, lấy ngày 24/10/2026). Bản dịch tiếng Việt của HT. Thích Minh Châu, trích đăng để phụng sự Pháp thí; nếu chủ sở hữu bản quyền có yêu cầu, xin liên hệ 0902 332 970 để điều chỉnh.
  4. Tên kinh tiếng Việt do Hoan Hỉ đặt theo tên Pāli; bản dịch của HT. Thích Minh Châu không đặt tên riêng cho từng kinh trong Phật Thuyết Như Vậy.

Đọc tiếp