Tích Vị Sa Môn Độc Cư
Ekavihārittheravatthu
Tích truyện kể duyên do Đức Phật nói kệ 305 Kinh Pháp Cú, phẩm Tạp Lục, theo Chú giải Kinh Pháp Cú (Dhammapada-aṭṭhakathā). Bản Việt: Thiền viện Viên Chiếu dịch.
Bản Việt · Thiền viện Viên Chiếu dịch
Ai ngồi, nằm một mình...
Câu chuyện xảy ra khi đức Thế Tôn ở tại Kỳ Viên, liên hệ đến Tôn giả Độc Cư.
Tôn giả Độc Cư nổi tiếng trong bốn bộ chúng rằng Ngài là người đi một mình, đứng một mình và ngồi một mình. Các Tỳ-kheo đến bạch Phật về Tôn giả:
- Bạch Thế Tôn, Trưởng lão ấy làm như thế, như thế.
Đức Phật khen ngợi:
- Lành thay! Lành thay! Tỳ-kheo ấy có thể sống độc cư:
Và khen ngợi đời sống viễn ly, đơn độc, Ngài nói kệ:
305Ai ngồi nằm một mình,
Độc hành không buồn chán.
Tự điều phục một mình,
Sống thoải mái rừng sâu.
--ooOoo--
Đầu trang | Mục lục | 01a | 01b | 01c | 01d | 02a | 02b | 03 | 04a | 04b | 05a | 05b | 06 | 07 | 08 | 09 |
10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26a | 26b | 26c
[Trở về trang Thư Mục]
updated: 12-03-2002
Ekavihārittheravatthu
Bản Pāli · Chaṭṭhasaṅgāyana Tipiṭaka
Ekāsananti imaṃ dhammadesanaṃ satthā jetavane viharanto ekavihārittheraṃ nāma ārabbha kathesi.
So kira thero ekakova seyyaṃ kappeti, ekakova nisīdati, ekakova caṅkamati, ekakova tiṭṭhatīti catuparisantare pākaṭo ahosi. Atha naṃ bhikkhū, “bhante, evarūpo nāmāyaṃ thero”ti tathāgatassārocesuṃ. Satthā “sādhu sādhū”ti tassa sādhukāraṃ datvā “bhikkhunā nāma pavivittena bhavitabba”nti viveke ānisaṃsaṃ kathetvā imaṃ gāthamāha –
“Ekāsanaṃ ekaseyyaṃ, eko caramatandito;
Eko damayamattānaṃ, vanante ramito siyā”ti.
Tattha ekāsanaṃ ekaseyyanti bhikkhusahassamajjhepi mūlakammaṭṭhānaṃ avijahitvā teneva manasikārena nisinnassa āsanaṃ ekāsanaṃ nāma. Lohapāsādasadisepi ca pāsāde bhikkhusahassamajjhepi paññatte vicitrapaccattharaṇūpadhāne mahārahe sayane satiṃ upaṭṭhapetvā dakkhiṇena passena mūlakammaṭṭhānamanasikārena nipannassa bhikkhuno seyyā ekaseyyā nāma. Evarūpaṃ ekāsanañca ekaseyyañca bhajethāti attho. Atanditoti jaṅghabalaṃ nissāya jīvitakappanena akusīto hutvā sabbīriyāpathesu ekakova carantoti attho. Eko damayanti rattiṭṭhānādīsu kammaṭṭhānaṃ anuyuñjitvā maggaphalādhigamavasena ekova hutvā attānaṃ damentoti attho. Vanante ramito siyāti evaṃ attānaṃ damento itthipurisasaddādīhi pavivitte vananteyeva abhiramito bhaveyya. Na hi sakkā ākiṇṇavihārinā evaṃ attānaṃ dametunti attho.
Desanāvasāne bahū sotāpattiphalādīni pāpuṇiṃsu. Tato paṭṭhāya mahājano ekavihārikameva patthesīti.
Ekavihārittheravatthu navamaṃ.
Pakiṇṇakavaggavaṇṇanā niṭṭhitā.
Ekavīsatimo vaggo.
XXI. 9. The Solitary Monk
Bản Anh · E. W. Burlingame, Buddhist Legends (1921)
305. He that sits alone...
This religious instruction was given by the Teacher while he was in residence at Jetavana with reference to a monk named Elder Solitary.
It appears that this Elder was known to the fourfold community as one who sat alone and walked alone and stood alone. Now the monks told the Tathāgata about him, saying, “Reverend Sir, such and such is the practice of this Elder.” “Well done! well done!” exclaimed the Teacher, applauding him. “He that is a monk ought to live as a solitary.” And praising the life of solitude, he pronounced the following Stanza,
305. He who sits alone, lodges alone, and walks alone, unwearied,
He who, alone, subdues himself, such a man will delight in the outskirts of the forest.
- Text: N iii. 471-473.
Biên tập trang: Tuệ Minh
Nguồn trích dẫn
- Bản Việt: Thiền viện Viên Chiếu dịch, Tích Truyện Pháp Cú (1995), dịch từ bản Anh Buddhist Legends của E. W. Burlingame; bản số hoá trên BuddhaSasana. Chép nguyên văn bản dịch, chỉ trình bày lại cho dễ đọc.
- Bản Pāli: Dhammapada-aṭṭhakathā, Chaṭṭhasaṅgāyana Tipiṭaka, Viện Nghiên cứu Vipassana (VRI), tipitaka.org.
- Bản Anh: Eugene Watson Burlingame dịch, Buddhist Legends, Harvard Oriental Series 28–30, 1921 (thuộc phạm vi công cộng); bản số hoá do Ānandajoti Bhikkhu hiệu đính, ancient-buddhist-texts.net.
- Bản dịch tiếng Việt thuộc quyền của dịch giả và nơi ấn hành, được đăng để học Pháp, không thu phí. Nếu chủ sở hữu bản quyền yêu cầu, xin liên hệ Hoan Hỉ (0902 332 970) để chúng tôi điều chỉnh ngay.