Chú Đại Bi, Kinh Dược Sư: Phật giáo Nam truyền có tụng không?

Nói thẳng: hai bản này không có trong kinh Nikāya

Nhiều người mới đến chùa Nam tông thắc mắc vì sao không nghe tụng Chú Đại Bi hay Kinh Dược Sư như ở các chùa khác. Câu trả lời thẳng là Chú Đại Bi và Kinh Dược Sư không có trong kinh Nikāya, tức năm bộ kinh gốc bằng tiếng Pāli, ngôn ngữ gốc của kinh, mà Phật giáo Nam truyền gìn giữ và tụng đọc.

Hai bản này thuộc truyền thống Bắc truyền, một truyền thống Phật giáo lớn khác với kho kinh điển riêng. Bài viết nói điều này với sự tôn trọng, không phản bác truyền thống Bắc truyền. Việc Nam truyền không tụng hai bản này chỉ có nghĩa là hai bản ấy nằm ngoài kho kinh Nikāya, không có nghĩa là hai bản ấy không có giá trị với người tụng chúng theo truyền thống của họ.

Nam truyền tụng gì: các bài kinh hộ trì

Trong truyền thống Nam truyền, các bài thường được tụng gọi chung là paritta, những bài kinh hộ trì, che chở. Bài hộ trì quen thuộc là Kinh Từ Bi, nằm trong kho kinh Nikāya.

Kinh Từ Bi, tiếng Pāli là Mettā Sutta, bài kinh về tâm từ, là bài tụng mà bài viết này giới thiệu kỹ hơn ở dưới. Theo cách đọc của người viết, tâm từ là tình thương không phân biệt, mong cho mọi chúng sinh được an vui. Theo cách đọc của người viết, tụng Kinh Từ Bi không phải là đọc một câu thần chú để cầu xin điều gì, mà là nuôi dưỡng tâm từ trong lúc tụng và sau khi tụng.

Tâm từ theo Kinh Từ Bi

Kinh Từ Bi dạy tâm từ bằng hình ảnh người mẹ che chở con thơ:

“Như tấm lòng người mẹ, Đối với con của mình, Trọn đời lo che chở, Con độc nhất mình sanh. Cũng vậy, đối tất cả Các hữu tình chúng sanh, Hãy tu tập tâm ý, Không hạn lượng, rộng lớn.” (Snp 1.8:7.1–7.4; Pāli: Mātā yathā niyaṁ puttam Āyusā ekaputtamanurakkhe; Evampi sabbabhūtesu, Mānasaṁ bhāvaye aparimāṇaṁ)

Chữ Pāli cho tâm từ là mettā, tình thương rộng lớn không hạn lượng. Theo cách đọc của người viết, hình ảnh người mẹ ấy nói về mức độ của tâm từ: không hạn lượng, rộng lớn. Theo cách đọc của người viết, điểm then chốt là chữ tất cả: tâm từ không chỉ dành cho người thân, mà mở rộng đến mọi chúng sinh, kể cả người khó thương.

Kinh còn dạy nuôi dưỡng tâm từ trong mọi tư thế của đời sống:

“Khi đứng hay khi ngồi, Khi ngồi hay khi nằm, Lâu cho đến khi nào, Khi đang còn tỉnh thức, Hãy an trú niệm này, Nếp sống này như vậy.” (Snp 1.8:9.1–9.4; Pāli: Tiṭṭhaṁ caraṁ nisinno va, Sayāno yāvatāssa vitamiddho; Etaṁ satiṁ adhiṭṭheyya, Brahmametaṁ vihāramidhamāhu)

Bản Pāli ghi bốn tư thế là đứng, đi, ngồi, nằm (tiṭṭhaṁ caraṁ nisinno sayāno), khớp với bản dịch đã dùng.

Khi đứng hay khi ngồi, khi ngồi hay khi nằm, lâu cho đến khi nào còn tỉnh thức, hãy an trú niệm này. Tâm từ vì vậy không chỉ có mặt trong lúc tụng kinh, mà có mặt trong cả ngày sống, ví dụ của người viết là từ lúc làm việc đến lúc nghỉ ngơi. Theo cách đọc của người viết, đây là điểm khác nhau căn bản giữa tụng một bài kinh hộ trì và tụng một câu chú: bài kinh hướng người tụng đến việc nuôi dưỡng tâm trong đời sống, không dừng ở việc đọc lên thành tiếng.

Bạn đọc Nam truyền nên làm gì

Bạn đọc theo Nam truyền muốn có một bài tụng hằng ngày có thể bắt đầu với Kinh Từ Bi, đọc chậm rãi, hiểu nghĩa từng câu và nuôi dưỡng tâm từ trong lúc đọc. Ví dụ đời thường: khi nghĩ về người hay làm bạn bực, bạn vẫn mong người ấy được an vui, đó là một cách nuôi dưỡng tâm từ trong ngày. Trang Tâm từ là gì giải thích kỹ hơn về tâm từ và cách rải tâm từ, trang Tụng kinh mỗi ngày gợi ý một thời khóa ngắn từ Tam quy đến hồi hướng, và trang Nam tông và Bắc tông khác nhau ở đâu nói rõ hơn về sự khác nhau giữa hai truyền thống. Bạn đọc theo truyền thống Bắc truyền vẫn tụng theo truyền thống của người ấy, và bài viết này không có ý khuyên người ấy bỏ đi.

Hỏi nhanh

Phật giáo Nam truyền có tụng Chú Đại Bi không?

Không. Chú Đại Bi không có trong kinh Nikāya, nên Nam truyền không tụng bản này.

Kinh Dược Sư thì sao?

Kinh Dược Sư cũng không có trong kinh Nikāya, nên Nam truyền không tụng. Người theo Bắc truyền vẫn tụng theo truyền thống của họ.

Nam truyền tụng gì thay cho hai bản ấy?

Nam truyền tụng các bài kinh hộ trì, trong đó có Kinh Từ Bi nói về tâm từ. Tâm từ được nuôi dưỡng trong mọi tư thế, không chỉ trong lúc tụng.

Câu chốt: Nam truyền tụng các bài kinh hộ trì, đứng đầu là Kinh Từ Bi về tâm từ.