Chuyên mục

Mười Ba-la-mật: mười phẩm hạnh của Bồ-tát

Mười phẩm hạnh Bồ-tát tu tập qua nhiều kiếp, theo Hạnh Tạng (Cariyāpiṭaka) và truyện tiền thân. Mỗi bài kể một câu chuyện, dẫn lời kinh, và gợi cách thực hành trong đời sống hôm nay.

Mười Ba-la-mật là gì: mười phẩm hạnh Bồ-tát vun bồi qua nhiều kiếpBố thí, trì giới, xuất ly, trí tuệ, tinh tấn, nhẫn nại, chân thật, quyết định, tâm từ, tâm xả. Mười phẩm hạnh này là con đường Bồ-tát đi qua nhiều kiếp, và cũng là những bài học rất gần với đời sống hằng ngày.Viết bởi Chánh TínBố thí Ba-la-mật: cho đi như chiếc chum lật úpBố thí là Ba-la-mật đầu tiên, và cũng là việc thiện gần gũi nhất. Nhưng cho thế nào để lòng nhẹ đi, chứ không nặng thêm vì mong được đền đáp?Viết bởi Chánh TínTrì giới Ba-la-mật: giữ giới như con yak giữ chùm lông đuôiGiới thường bị nghĩ là những điều cấm. Trong chuyện tiền thân và trong kinh, giữ giới lại là một món quà: cho người khác sự an toàn, và cho mình sự bình yên.Viết bởi Chánh TínXuất ly Ba-la-mật: thấy giọt sương tan mà tỉnh thứcXuất ly không có nghĩa là ai cũng phải vào chùa. Đó là khả năng nhận ra mình không cần nhiều như mình tưởng, và tự do hơn khi bớt bị ham muốn dắt đi.Viết bởi Chánh TínTrí tuệ Ba-la-mật: hỏi người trí như vị sư đi khất thựcTrí tuệ trong đạo Phật không phải là thông minh hay bằng cấp. Đó là khả năng thấy đúng điều gì đem lại khổ, điều gì đem lại an, và dám sống theo điều mình thấy.Viết bởi Chánh TínTinh tấn Ba-la-mật: bơi tiếp khi chưa thấy bờAi cũng từng có lúc muốn bỏ cuộc vì không thấy kết quả. Chuyện vua Mahājanaka giữa biển khơi trả lời câu hỏi: cố gắng khi chưa thấy bờ thì có vô ích không?Viết bởi Chánh TínNhẫn nại Ba-la-mật: lòng rộng như mặt đấtNhẫn nại không phải nuốt giận cho đến lúc bùng nổ. Theo lời kinh, nhẫn nại là không để sân hận làm chủ tâm mình, kể cả khi người khác cư xử tệ với ta.Viết bởi Chánh TínChân thật Ba-la-mật: giữ lời hứa như vua SutasomaMột lời nói dối nhỏ có vẻ vô hại. Nhưng Đức Phật dạy La-hầu-la rằng người không biết hổ thẹn khi cố ý nói dối thì không có việc ác nào không dám làm.Viết bởi Chánh TínQuyết định Ba-la-mật: vững như núi đá trước gióAi cũng từng đặt mục tiêu đầu năm rồi bỏ dở. Ba-la-mật quyết định dạy cách chọn một điều đúng, rồi đứng vững với nó như ngọn núi đứng trước gió.Viết bởi Chánh TínTâm từ Ba-la-mật: như nước mát cho cả người lành lẫn kẻ dữTâm từ không phải cảm xúc ngọt ngào dành cho người mình thích. Đó là lòng mong mọi chúng sinh được an vui, kể cả người làm mình tổn thương.Viết bởi Chánh TínTâm xả Ba-la-mật: như cán cân đứng thăng bằngĐược khen, bị chê, có lợi, mất lợi: đời ai cũng gặp đủ. Tâm xả là Ba-la-mật cuối cùng, dạy ta đứng vững giữa những ngọn gió ấy như cán cân giữ thăng bằng.Viết bởi Chánh Tín